{"id":112,"date":"2016-09-23T10:34:39","date_gmt":"2016-09-23T10:34:39","guid":{"rendered":"http:\/\/wp.kunsthuissyb.nl\/?p=112"},"modified":"2017-06-28T13:29:38","modified_gmt":"2017-06-28T13:29:38","slug":"een-priverondleiding-door-gabbernation","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/old.kunsthuissyb.nl\/?p=112","title":{"rendered":"EEN PRIV\u00c9RONDLEIDING DOOR GABBERNATION"},"content":{"rendered":"<p><em>Leeft gabber hier een beetje?<\/em><br \/>\n\u2018Absoluut! Toen ik hier aankwam dacht ik even <em>shit, waar ben ik aan begonnen<\/em>. Dit dorpje is een soort Disneyland: zo vredig, perfect, zonder rauwe randjes. Maar toen kwam er een auto voorbijgereden en uit de ramen dreunde keiharde hardcore. Het schijnt de soundtrack om door dit landschap te rijden: toen ik een auto van iemand uit de buurt leende, ging zodra ik de sleutel omdraaide meteen dezelfde muziek aan.<\/p>\n<p>De eerste week dat ik hier was, ben ik met de ravebus van Drachten naar Defqon in Biddinghuizen gegaan. De bus zat vol jonge kids die allemaal naar gabbermuziek luisteren. Juist in zo\u2019n vredige, stille omgeving is er blijkbaar behoefte aan die harde, agressieve muziek.\u2019<\/p>\n<p><em>Hoe kwam je erbij om gabbercultuur te onderzoeken?<\/em><br \/>\n\u2018In het oosten van Duitsland, waar ik vandaan kom, was een grote gabberscene. Die werd veel geassocieerd met extreemrechts. Ik wist dat gabber oorspronkelijk helemaal niet rechts was, maar ik was benieuwd hoe bepaalde politieke bewegingen die subcultuur hebben overgenomen. Maar eenmaal hier vond ik het eigenlijk interessanter om te onderzoeken welke rol gabbercultuur op het platteland speelt.\u2019 Lachend: \u2018Ik ben helemaal geen plattelandsmens. Daarom was ik ook zo blij dat er iedere week een andere kunstenaar langskwam. Anders was ik hier echt gek geworden!\u2019<\/p>\n<p><em>Waarom wilde je er een gezamenlijk project van maken?<\/em><br \/>\n\u2018Het zijn allemaal mensen met wie ik al langer samen wilde werken, vrienden en kunstenaars die mijn interesses delen. Als je met meer bent, kunnen denkprocessen en idee\u00ebn zich sneller ontwikkelen. Ik vond het ook fijn om zelf wat meer op de achtergrond te blijven en de anderen hun eigen gang te laten gaan.\u2019<br \/>\nWe nemen plaats op de rand van een eenpersoonsbed, een onderdeel van de installatie <em>Nexus \u201996<\/em> die Naumann samen met Boris Postma maakte. Het is een remake van een jongenskamer anno 1996, compleet met authentieke meubels en aan de muur flyers voor feesten. Tussen de cd\u2019s en stripboeken in de kast staat een TV waarop een door trotse ouders gefilmde voorstelling op het schoolplein te zien is: de jongens van groep 7 die netjes op een rijtje staan te hakken, in opperste concentratie.<\/p>\n<p>Henrike wijst naar de TV. \u2018Dat is Boris zelf. Ze leenden CD\u2019s en trainingspakken van hun oudere broers: dat is heel typisch voor subculturen, dat je het altijd doorgegeven krijgt van mensen die ouder zijn dan jij, waardoor het iets mythisch krijgt.<\/p>\n<p>De flyers aan de muren mochten we lenen van mensen uit de omgeving. Zodra ze hoorden dat we een tentoonstelling over gabbercultuur maakten, stelden ze hun priv\u00e9archief ter beschikking. Ze hadden mooie verhalen over de eerste Thunderdome en hun eigen radiozender.\u2019<\/p>\n<p><em>Waarom hebben jullie een kamer nagemaakt?<\/em><br \/>\n\u2018Ik maak vaker interieurs na in mijn werk. Ik ben opgegroeid in het Oost-Duitsland van de jaren negentig. Wat me na de val van de muur vooral bijbleef, was de plotselinge verandering in esthetiek: er kwamen ineens allemaal spullen die er heel anders uitzagen. Dat fascineert me nog steeds, daarom vond ik het ook zo leuk om naar de tweedehandswinkel in Drachten te gaan. De spullen waarmee mensen zich omringen, zeggen heel veel.\u2019<\/p>\n<p>Naast de jongenskamer staat een monitor waarop foto\u2019s te zien zijn. \u2018Samen met Boris ging ik de straat op om sporen van subculturen te zoeken, maar dat bleek heel lastig. Alles is hier zo stil en schoon: een groter contrast lijkt bijna niet mogelijk met gabbercultuur, waarin het idee van disruptie \u2013 van de Apocalyps zelf \u2013 heel belangrijk is. Maar toen realiseerden we ons dat de foto\u2019s die we hier op straat maakten juist iets apocalyptisch hebben, omdat het hier totaal uitgestorven lijkt.\u2019Ons gesprek wordt onderbroken door een keiharde klap, die in alle hoeken van het gebouw na lijkt te trillen. En dan nog een. En nog een \u2013 de knallen volgen elkaar steeds sneller op en gaan dan over in een agressieve beat.<\/p>\n<p>Het akoestische geweld komt van Johannes B\u00fcttners installatie <em>Jophok Bom<\/em>. Henrike moet schreeuwen om zich verstaanbaar te maken: \u2018We hebben veel gabbers uit de omgeving gesproken. Onze eerste vraag was: waar hangen jullie in godsnaam uit? Speciaal voor de rondhangende jeugd bleek een paviljoentje gebouwd te zijn. Maar op een dag besloten ze het op te blazen met een lawinepijl en een vat benzine: dat zie je op dit YouTube-filmpje.\u2019<\/p>\n<p>https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=Ca3dzh9H-zw<\/p>\n<p><em>Waarom wilden ze hun eigen hangplek vernielen?<\/em><br \/>\n\u2018Omdat er verder niets te doen is hier! Als je aan gabber denkt, denk je aan Rotterdam, waar het gedreun van de heipalen de basis lijkt voor de beat. Maar hier is het zo stil, dat je je eigen explosies moet cre\u00ebren.\u2019<\/p>\n<p>B\u00fcttner nam het geluid van de explosie als basis voor de basedrum. Vanuit de installatie lopen en draden door het hele pand, bevestigd aan zelfgemaakte sound devices die eruitzien als ge\u00efmproviseerde explosieven en het geluid van het filmpje versterken.<\/p>\n<p>Dan komen we bij mijn favoriet:<em> Cloud 9<\/em> van Bastian Hagedorn, die ook de muziek bij <em>Jophok Bom<\/em> componeerde. We kruipen een piepklein keldertje in \u2013 als je je heel klein maakt, kun je er met een man of drie zitten. Henrike trekt de gordijntjes achter ons dicht en drukt op een knop. Het keldertje vult zich met rook. Dan instrueert ze ons om op de grond te stampen. Een harde bassdrumexplosie en een flits van een stroboscoop volgen. Je kunt het kleine keldertje vullen met je eigen beat. \u2018Dat is uiteindelijk de essentie van een gabberfeest: de rook, de flitsen en de beat.\u2019Maar gabber is veel meer dan muziek alleen. Zo onderzocht Merle Vorwald in <em>Beyond Thunderdome<\/em> de beeldcultuur rondom de stroming, van Mad Max tot Aussies en Nike Air Max. Op de muur schilderde ze een behoorlijk diepe quote van een gabber uit de buurt: <em>Vrede moet verstoord worden om weer vrede te vinden<\/em>. Henrike: \u2018De urge for destruction die uit die quote spreekt, is heel belangrijk voor deze tentoonstelling\u2019<\/p>\n<p>Voor de installatie <em>The Birth of Gabber<\/em> maakte Henrike het kantoortje na waar de jongens van ID&amp;T in 1992 de allereerste Thunderdome organiseerden, die even verderop in de Thialf-arena in Heerenveen plaatsvond.<\/p>\n<p><em>Wat heb je ontdekt over de relatie tussen gabbercultuur en extreemrechts?<\/em><br \/>\n\u2018Die is er niet echt. Ik sprak iemand die naar 174 gabberfeesten was geweest en nooit een gevecht heeft meegemaakt.\u2019<\/p>\n<p>Toch is het imago van gabbercultuur aangetast: veel mensen associ\u00ebren het met extreemrechts geweld.<br \/>\n\u2018Er zijn wel degelijk extreemrechtse groeperingen die zich bepaalde elementen uit de gabbercultuur hebben toege\u00ebigend. Rond 2000 was het echt problematisch, toen stonden ze fascistische flyers uit te delen op raves. Maar dat was meer een fase; op de echte diehard muziekliefhebbers had het geen invloed. Die gebruikten niet eens drugs. Daarom gaat de tentoonstelling uiteindelijk meer over de persoonlijke verhalen dan over politiek.\u2019<\/p>\n<p><em>Zijn de jongeren die nu naar gabber luisteren niet met politiek bezig?<\/em><br \/>\n\u2018Nee, niet echt. Maar voor mij persoonlijk is jeugdcultuur altijd politiek. In het Duitsland van de jaren negentig was nu eenmaal alles politiek. Het was een jonge, fragiele democratie. Het was voor mij interessant om te zien dat Nederlanders veel opener over politiek praten.\u2019<\/p>\n<p><em>Ten slotte: hoe was de opening?<\/em><br \/>\nHenrike glimlacht van oor tot oor. \u2018Fantastisch! Er waren veel mensen uit de buurt, die hier nog nooit waren geweest. De jongens die het Jophok hadden opgeblazen waren de DJ\u2019s. Er was een straatparade, er was een rave in de caravan in de achtertuin en we hebben tot diep in de nacht in Cloud 9 gezeten. Alle kunstenaars hadden hun vrienden en familie uitgenodigd en iedereen bleef logeren.\u2019<\/p>\n<p>Voor \u00e9\u00e9n avond was er dan dus toch wat te doen, in het stille Beetsterzwaag.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.kunsthuissyb.nl\/?p=1595\">GABBERNATION, Residency Henrike Naumann, 15 juni t\/m 27 juli 2016<\/a><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Van 15 juni tot en met 27 juli werkte Henrike Naumann in Kunsthuis SYB aan GABBERNATION, een project over gabbercultuur in Friesland. Ze nodigde zes kunstenaars uit en samen onderzochten ze welke rol deze subcultuur op het platteland speelt. Het resultaat was een tentoonstelling waar de nostalgie en het plezier vanaf spatten. We kregen een rondleiding van Henrike herself.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":113,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[10],"tags":[],"class_list":["post-112","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-schrijversprogramma"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/old.kunsthuissyb.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/112"}],"collection":[{"href":"https:\/\/old.kunsthuissyb.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/old.kunsthuissyb.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/old.kunsthuissyb.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/old.kunsthuissyb.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=112"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/old.kunsthuissyb.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/112\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2771,"href":"https:\/\/old.kunsthuissyb.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/112\/revisions\/2771"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/old.kunsthuissyb.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/113"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/old.kunsthuissyb.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=112"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/old.kunsthuissyb.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=112"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/old.kunsthuissyb.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=112"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}